9 Haz 2018

Diş Kırılması Neden Olur?

kırık diş tedavisi





Diş kırılması neden olur? Sorusu diş kırılması sorunu yaşamış birçok insanın zamanı geldiğinde nedenlerini merak ettiği soruların başında gelir. Özellikle neden olduğu kötü görünümden dolayı diş kırılması sosyal yaşantımızı da bir süre olumsuz etkileyebilen ağız sağlığı sorunlarımızdandırlar. Özellikle bazı kişilerde diş kırılması dişin kaybedilmesi durumuna kadar gidebilmektedir.


Diş Kırılması Nedenleri



Diş neden kırılır? Sorusuna verilebilecek yanıtlardan bazıları sert yiyecekleri çiğnemek, gece dişleri gıcırdatmak ya da bruksizim hastalığı ve yaşa bağlı olarak dişlerin kırılması ilk olarak sayılabilir. Ancak diş kırılması nedenleri arasında girebilecek başka maddeler de vardır. Şimdi bu maddelere kısaca bakalım.

🔴 Diş sıkma ya da gıcırdatmadan dolayı oluşan basınç ve aşınma

🔴 Dolgulu diş sayısının fazla olmasının dişlerin sağlamlığına zarar vermesi

🔴 Şeker, buz, fındık gibi sert gıdaları ısırmak

🔴 Dişlerin bir kaza, kavga ya da spor yaparken çok sert bir darbe alması

🔴 Ağız içindeki ısının aniden değişmesi (Sıcağın üstüne soğuk ya da tam tersi bir eylem sonrasında diş kırılabilir)

🔴 Özellikle 50 yaş ve üzeri insanlarda sıkça diş kırılması görülebilir.

Peki, bu durum başımıza geldiğinde kırılan dişe ne yapılır? Öncelikle kırık diş dolgusu ya da kanal tedavisi yapılabilir; ancak diş hekiminiz bunlardan önce dişin kırıldığı yeri tespit edip bir ağız içi röntgen çekecektir. Bundan sonra hangi tedavinin sizin içi en uygun tedavi olduğuna karar verecektir. Çünkü dolgulu diş kırılırsa ne yapılır? sorusunun cevabıyla çürük diş kırılması, birbirinden oldukça farklı tipte kırıklar oldukları için, cevabı çok farklıdır.

Diş kırılması tedavisinin aşamalarını sizlere aktarmadan önce, isterseniz diş kırılması belirtileri üzerine biraz değinelim. 


Diş Kırılması Belirtileri



Her çatlamış diş bir belirti vermez. Hatta bu çatlaklar çoğu zaman gözle de görülmez. Ancak yine de bazı emareleri vardır. Bunlar:

🔴Yiyecekleri ısırırken ya da çiğnerken, özellikle ısırırken, ağrı hissedilmesi

🔴Sıcağa, soğuğa ve tatlıya karşı dişlerde aşırı hassasiyetin olması

🔴Bu acı ya da ağrının sürekliliğinin olmaması. Ağrının zaman zaman gelip sonra kesilmesi

🔴Etkilenen dişlerin diş etlerinde şişkinliğin oluşması



ön diş kırılırsa ne olur


Kırık Diş Türleri


🔴 Küçük Diş Kırıkları: Bunlar genellikle dişlerin yan ya da uç kısımlarında görülen ve ağrıya neden olmayan ufak diş kırıklarıdır. Çoğu zaman da tedavi edilmeleri gerekmez.

🔴 Sivri Uçlu Diş Kırıkları: Bu kırık türü genellikle dolgulu dişin kırılması durumunda meydana gelmektedir. Bu kırıklar diş pulpasını (dişin merkezindeki yumuşak sinirler ve doku bağları) etkilemez.

🔴 Diş Etine Doğru Genişleyen Diş Kırıkları: Bir diş dikine kırıldıysa ve kırık diş etine doğru ilerliyorsa ancak henüz diş etine ulaşmamışsa bu diş kurtarılabilir. Fakat eğer kırık dişin etine ulaştıysa o zaman dişin çekilmesi en iyi tedavi olabilir.

🔴 İkiye Ayrılmış Diş Kırıkları: Bu kırık türü dişin yüzeyinden diş etinin altına doğru oluşmuş bir kırıktır. Yani bu diş iki parçaya ayrılmıştır. Bundan dolayı dişin tamamının kurtarılması mümkün olmayabilir.

🔴 Dikey Kök Kırığı: Bu tip diş kırıkları diş etinin altından kırılmaya başlayarak dişin yüzeyine doğru ilerlerler. Dişler iltihaplı olmadıkça, genellikle bu tip kırık belirtileri vermezler. Yani bu kırık türü daha çok iltihaplı dişlerde görülen bir diş kırığı türüdür.


Kırık Diş Nasıl Tespit Edilir?



X-Rayler, kırık diş eğer görünen bir nokta da değilse, bunu tespit edemeler. Bu nedenle kırık dişin tespiti için diş hekimleri aşağıdaki yollardan bir veya birkaçını uygularlar:

🔴 Diş geçmişiyle ilgili sorular sorarlar. Örneğin son zamanlarda çok sert bir yiyecek yenilip yenilmediği ya da bruksizm hastalığı olup olmadığı gibi.

🔴  Büyüteç bir lens kullanılarak dişlerde oluşan ince kırıklara bakılabilir.

🔴 Dişlerde kırık olup olmadığını anlayabilmek için diş hekimi dişin yüzeyine ve kenarlarına dokunarak kontrol edebilir.

🔴 Diş hekimi bunların dışında aynı zamanda diş boyası kullanarak da dişinizi kontrol edebilir ve kırık varsa bunu tespit edebilir.

Şu ana kadar diş kırılırsa ya da dolgulu diş kırılırsa ne yapılır? sorularına diş kırılması nedenleri ve tespiti açısından değindik. Şimdi de diş kırılması tedavisi üzerine konuşarak, özellikle çok sık görülen ve sorulan “Dolgum kırıldı ne yapmalıyım?” Sorusuna en uygun cevabı vereceğiz.


Diş Kırılması Tedavisi


Diş kırılması tedavisi dişin kırığına, ağızdaki konumuna, verdiği tepkilere ve kırığın diş etine ulaşıp ulaşmadığına göre değişiklik göstermektedir. Diş kırığı tedavisinde bu faktörlere göre diş hekimi hangi tedaviyi uygulayacağına karar verecektir. Bu tedaviler aşağıdaki gibidir:

Yapıştırma Yöntemi

Bu tedavi yönteminde diş kırığı plastik bir reçine ile doldurulur. Ardından üzerinde küçük düzeltmeler yapılarak diş görünümü verilir.

Kaplama Yöntemi (Diş Kronu)

Diş kaplaması genellikle protetik diş hekimliğinin alanı olduğundan bu alan yönelik cihaz kullanılarak dişin porselen ya da seramik ile kaplanmasıdır.

Kırık dişin kaplanabilmesi için öncelikle dişin minesinden itibaren üst bölümüne kadar dişi tıraşlayacaktır. Ardından dişe baskı uygulanarak dişi şekli alınır ve diğer dişlerle renginin uyumlu olması sağlanır. Bu kalıp daha sonra üretilmek için laboratuvara gönderilir.

Bu süreç birkaç hafta sürebilir. Kaplama diş geldiğinde, diş hekiminiz onu tıraşladığı dişinizi üzerine yerleştirerek kullanıma hazır duruma getirecektir. Eğer kaplamalarınıza iyi bakarsanız bir daha dişçi koltuğuna oturmadan onları ömür boyu kullanabilirsiniz.

Kanal Tedavisi Yöntemi

Kırık bir diş genellikle pulpaya doğru yayılır. Bu durumda diş hekiminiz ya da bir çene cerrahı hasar görmüş pulpayı almak için kanal tedavisi önerecektir. Bu yöntem iltihaplanmaya ve ileride dişin zayıflamasına karşı dişi koruyacaktır.

Dişin Çekilmesi

Dişin çekilmesi yöntemine eğer dişin kökü, sinirler ve dişin yapısı çok zarar görmüşse, başvurulabilir. Ancak bu son çare olarak uygulanmaktadır.



ön diş kırılması tedavisi


Kırık Ön Diş Tedavisi



Ön diş kırığı tedavisi eğer ön bölümde yer alana dişlerde bir kırılma ya da çatlama varsa uygulanır. Bu bölümdeki dişler dış görünüm için çok fazla ön planda oldukları için titizlikle tedavi edilmeleri gerekmektedir.

Diş kırılması vakalarının büyük bölümü genellikle ön dişlerde gerçekleşir ve ön diş kırığı tedavisindeki en uygun yol bu dişleri kaplanması olacaktır. Ancak bu standart kaplama işleminden farklı olarak diş renginde kabuğumsu bir porselenle kaplanır. Bu işlem tırnağa takmak tırnak takmaya benzeyen bir işlemdir. Böylece ön diş kırığı görülmez hale gelir. Bu yönteme ön dişler için bir tür kırık diş dolgusu da denebilir.


Diş Kırılması Nasıl Önlenir?


Diş kırılması nasıl önlenir? Sorusunun yanıtı aslında diş kırılması nedenlerinin içinde saklıdır. Yani diş kırılmasına her ne neden oluyorsa bunu ortadan kaldırarak diş kırılmasının önüne geçilebilir. Şimdi maddeler halinde bunlara değinelim.

Diş kırılmalarının en büyük nedeni spor ya da kavga kaynaklı olmasıdır. Özellikle spor yaparken ağız koruyucu kullanmak, kesinlikle dişlerinizin kırılmasının önüne geçecek bir yöntemdir. Bir ağız koruyucu alacaksanız mutlaka kalıba dökülmüş olanlardan bir tane almanızı öneririz.

Diş kırılması nedenleri arasında ikinci en büyük neden sert yiyecekleri yerken dişlerin kırılmasıdır. Eğer yapabiliyorsak sert ve kabuklu yiyeceklerden mümkün mertebe uzak durmalıyız. Özellikle çekirdeği olan meyve ve sebzelerin çekirdeklerine dikkat etmeli, etlerde ise kemiksiz etleri (kemiksiz tavuk kanadı gibi) tercih etmeliyiz.

Bir diğer kırılma nedeni bir şeyleri kırmak ya da açmak için dişlerimizi kullanmamızdır. Bu huyumuzu kesinlikle terk etmeliyiz. Özellikle makas ya da bıçak gibi keskin uçlu aletleri asla kullanmayınız. Bunların yerine başka aletler bularak işinizi yine halledebileceğinizi unutmayın.

Diş kırılması üzerine bir liste yapılacak olsa, diş gıcırdatma ya da diş sıkma hastalığı yani bruksizm ilk 5’te yer alırdı. Bruksizm tamamen sizin iç dünyanızda yaşadığınız stres ve gerilim sonucu oluşan bir rahatsızlıktır. Eğer böyle bir hastalığınız varsa çekinmeden bir psikiyatra giderek yardım almalısınız.

Diş kırılması nasıl önlenir? Sorusu için bir diğer yanıtta ağzımıza ya da dilimize piercing taktırmamaktır. Görünümü her ne kadar hoşuna gitse de dişleriniz için hiç iyi değildir. Çünkü bu sert halka dişlerinize çarparak diş kırılmasına neden olur. Bununla ilgili meydana gelen birçok vaka vardır. Ancak illa piercing kullanmak istiyorsanız en azından daha yumuşak bir malzemeden üretilmiş bir piercing kullanmanız dişlerinize daha az zarar verecektir.

Başka bir neden ise oluşan kazalardır. Örneğin siz cam bir bardaktan su içerken geçen birisinin omzuna çarpması dişinizin kırılmasına hatta daha fazlasına bile neden olabilir. Burada yapılabilecek tek şey daha dikkatli olmaktır.

Diş kırılması neden olur? adlı yazımızda diş kırılmasının son ve belki de en önemli nedenlerinde birine değineceğiz: Diş dolguları. Diş dolgunuz eğer bir cıva dolguysa bunu amalgam dolguyla ya da beyaz dolguyla değiştirtmeniz dişlerinizin kırılma ihtimalini daha da düşürecektir.


Kaynaklar


Bu yazıyı beğendiniz mi?

Yeni yazılar e-mail adresinize gelsin!

Takip Edin!

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

1) Yorumunuzun yazıyla ilgili olmasına özen gösterin.
2) Yazım ve dil bilgisi kurallarına mümkün mertebe özen gösterin.
3) Hakaret ve küfür içeren kelimeler kullanmayın.
4) Yorum yaparken link eklemeyin.

©Tüm Hakları Saklıdır.2016-2018